KMK & Mevzuat

Ortak Alanları (Bahçe, Koridor, Çatı, Sığınak) İşgal Eden Kat Malikine Karşı Tahliye ve Ecrimisil

Ortak alanı işgal eden kat malikine karşı el atmanın önlenmesi, eski hale getirme, sığınak boşaltma ve ecrimisil talebi: KMK m. 4, m. 16, m. 19 ve m. 33.

Yayın: 5 dk okuma

Bir kat maliki merdiven sahanlığına dolap koyar, bahçenin bir köşesini çitle çevirir, çatı terasına ev yapar, sığınağı depo veya atölye olarak kullanır… Bu davranışlar zamanla “hakkı” olduğu zannıyla sürer. Oysa kanun açıktır: ortak yer herkese aittir. Bu rehber, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun (KMK) m. 4, m. 16, m. 18, m. 19 ve m. 33 hükümlerine göre işgalin tespitini, dava yolunu ve ecrimisil talebini anlatır.

Ortak yer nedir? (KMK m. 4)

KMK m. 4/a, her halde ortak yer sayılan yerleri sıralar: temeller, ana duvarlar, taşıyıcı sistem, bağımsız bölümleri ayıran ortak duvarlar, avlular, giriş kapıları, antreler, merdivenler, asansörler, sahanlıklar, koridorlar, genel tuvaletler, kapıcı daire veya odaları, ortak garajlar, kalorifer daireleri, su depoları ve sığınaklar. Bunlara çatılar, bacalar, genel dam terasları (m. 4/c) eklenir.

Madde ayrıca, yukarıdakilerin dışında kalıp da ortaklaşa kullanma, korunma veya faydalanma için zaruri olan diğer yerlerin de ortak yer sayılacağını belirtir.

Kullanma hakkı: herkes için eşit

KMK m. 16, kat maliklerinin anagayrimenkulün bütün ortak yerlerine arsa payları oranında ortak mülkiyet hükümlerine göre malik olduklarını söyler. Ortak yerlerde kullanma hakkı da vardır; bu hakkın garaj, teras, çamaşırhane ve çamaşır kurutma alanları gibi yerlerdeki ölçüsü, aksine sözleşme olmadıkça arsa payı ile orantılıdır.

Kullanma hakkı, ortak yeri kişisel mülk gibi kullanma hakkı değildir. Bir kat malikinin ortak yeri sürekli ve tek başına kullanması, diğerlerinin hakkını fiilen ortadan kaldırır.

Hangi davranışlar işgaldir?

  • Koridor ve sahanlığa dolap, ayakkabılık, bisiklet veya eşya koymak.
  • Bahçenin bir kısmını çitle çevirmek, bahçıvan veya özel bahçe gibi kullanmak.
  • Çatı terasına izinsiz eklenti, depo veya yaşam alanı yapmak.
  • Otopark alanını tahsis olmadan kalıcı biçimde işgal etmek.
  • Sığınağı depo, atölye, konut veya ticari alan olarak kullanmak.
  • Ortak duvar ve cepheye izinsiz yapı veya reklam koymak.

Bu davranışlar, aynı zamanda KMK m. 18 (rahatsız etmeme, haklarına saygı) ve m. 19 (ortak yerlerde değişiklik yasağı) kapsamında incelenir. Özellikle m. 19/2, ortak yerlerde inşaat, onarım ve tesis için bütün kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızasını arar.

Sığınaklar

Sığınaklar, ortak yerlerin özel bir türüdür. Kanun m. 4/a, sığınakları ortak yer sayar. Sığınağın barış zamanında kullanımı (depo, otopark vb.) ve boşaltılması konusunda imar mevzuatı ve ilgili yönetmelik (Sığınak Yönetmeliği) ayrıca düzenleme getirir. Uygulamada:

  • Sığınağın depo veya atölye olarak kalıcı kullanımı, genel kurul kararı ve yönetim planı olmadan yapılamaz.
  • Sığınak konut veya ticari alan olarak kullanılıyorsa, ruhsat ve imar mevzuatına aykırılık ayrıca belediyeye bildirilebilir.
  • Sığınağın tahliyesi için önce yazılı ihtar, sonra dava ve gerektiğinde belediye başvurusu yapılır.

Adım adım süreç

  1. Tespit: Fotoğraf, video, ölçü ve tarih ile işgalin durumunu belgeleyin. Yönetici tutanak düzenler.
  2. Yönetim planı ve proje kontrolü: Alanın tapuda ve projede nasıl yazıldığını kontrol edin.
  3. Yazılı uyarı: Yönetici, kat malikine sürelendirilmiş yazılı bildirim gönderir.
  4. Kurul kararı: Uyarıdan sonuç çıkmazsa, kat malikleri kurulundan dava açma yetkisi alınır.
  5. Hâkimin müdahalesi (m. 33): Zarar gören kat malikleri sulh hukuk mahkemesine başvurur. Mahkeme, kısa süre vererek işgalin kaldırılmasını emreder; süre içinde uyulmazsa idari para cezası uygulanır.
  6. El atmanın önlenmesi ve eski hâle getirme davası: Mülkiyet hakkına dayanarak işgalin sona erdirilmesi ve ortak yerin eski haline getirilmesi istenir.
  7. Ecrimisil: İşgalin devam ettiği süre için haksız kullanım tazminatı istenir.
Ortak Alan İşgali Yazılı Uyarı Taslağı

[APARTMAN / SİTE ADI] YÖNETİMİ

Tarih: [TARİH]

Sayın [KAT MALİKİ ADI SOYADI] ([DAİRE NO]),

[TARİH] tarihinde yapılan tespit sonucunda, [İŞGAL EDİLEN YER: koridor / bahçe / çatı / sığınak] alanında [İŞGALİN TANIMI] bulunduğu görülmüştür. (Fotoğraflar ektedir.)

Bu alan, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 4. maddesi uyarınca ortak yer niteliğindedir; kullanma hakkı 16. madde gereği bütün kat malikleri için eşittir. Ortak yerlerde değişiklik yapılması 19. madde uyarınca bütün kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızasına bağlıdır.

İşgale konu [EŞYA / YAPI]’nın bu yazının tebliğinden itibaren [10] gün içinde kaldırılmasını, aksi halde hâkimin müdahalesi, el atmanın önlenmesi, eski hale getirme ve ecrimisil talepleriyle yasal yollara başvurulacağını bildiririz.

Saygılarımızla, [YÖNETİCİ ADI SOYADI]

Örnek şablondur. Köşeli parantez içindeki alanları kendi bilgilerinizle doldurun; kullanmadan önce bir avukata danışmanızı öneririz.

Ecrimisil: geriye dönük talep

Ecrimisil, ortak yerin haksız kullanılması nedeniyle işgalciden istenen bir tür kullanım bedelidir. Uygulamada:

  • Bedel, işgal edilen alanın emsal kira değerine göre belirlenir.
  • Talep, geriye dönük olarak genel zamanaşımı hükümlerine göre ileri sürülür (genellikle beş yıl ile sınırlı olarak değerlendirilir).
  • Ecrimisil alacağı, ortak yerin sahipleri olan kat maliklerine aittir; yönetici dava açma yetkisini kurul kararından alır.
  • İşgalin sona ermesi ile ecrimisil dönemi biter.

Örnek senaryolar

Senaryo 1: Koridor dolabı. Bir kat maliki sahanlığa metal dolap koymuş. Yangın güvenliği ve engelli geçişini tehlikeye soktuğu için öncelikle yazılı uyarı yapılır; sonuç alınmazsa kurul kararıyla dava yetkisi alınır.

Senaryo 2: Bahçe çitleme. Zemin kat malikinin bahçenin bir bölümünü çitle çevirmesi, ortak yer üzerinde fiilî özel mülkiyet kurma anlamına gelir. Çit, tapu ve projedeki ortak bahçe sınırlarına göre kaldırılır. Planda zemin kata tahsis edilmiş bir bahçe varsa durum farklıdır; bu nedenle önce tapu ve plan kontrol edilir.

Senaryo 3: Çatıya ek yapı. Çatı terasına yapılan izinsiz oda, yalnızca ortak yer işgali değil, aynı zamanda m. 19 kapsamında izinsiz yapı ve imar mevzuatına aykırılık olabilir. Belediyeye bildirim ve dava birlikte yürütülebilir.

Yöneticinin yetkisi ve sınırları

Yönetici, ortak yerlerin korunması için gerekli tedbirleri alabilir (m. 35/b, 35/h); ancak dava ve icra için çoğu zaman kurul yetkisi önemlidir. Yönetim planında yöneticiye bu konuda yetki verilmişse süreç hızlanır. Bu yüzden planda “yönetici, ortak alanlara yönelik ihlallerde yazılı uyarı yapma ve kurul adına dava açma yetkisine sahiptir” gibi bir madde bulundurmak yararlıdır.

Kontrol listesi

  • Alanın tapu ve proje durumu kontrol edildi.
  • İşgal fotoğraf ve tutanakla belgelendi.
  • Yazılı uyarı gönderildi ve tarihi kayıtlı.
  • Kurul dava yetkisi verdi.
  • Sulh hukuk başvurusu veya dava dosyası hazır.
  • Ecrimisil hesaplaması ve belgeler tamam.

SAR1001, yönettiği sitelerde ortak alan ihlallerini önce yazılı uyarıyla çözmeye çalışır, gerekirse belgeli bir hukuki süreç başlatır.

Sık sorulan sorular

Kat maliki koridora veya bahçeye eşya koyabilir mi?
KMK m. 16'ya göre her kat maliki ortak yerlerde arsa payı oranında kullanma hakkına sahiptir; ancak kendi başına değişiklik yapamaz ve diğer kat maliklerinin kullanımını engelleyemez. Ortak yerin kendi özel alanıymış gibi kullanılması müdahale sayılır.
Ecrimisil nedir, kim talep eder?
Ecrimisil, haksız işgal edilen malın kullanılması nedeniyle istenen tazminattır. Ortak yerin haksız işgali halinde yönetici veya diğer kat malikleri, işgal eden aleyhine genel hükümlere göre ecrimisil ve el atmanın önlenmesi davası açabilir.
Sığınak ortak yer midir?
Evet. KMK m. 4/a, sığınakları ortak yerler arasında sayar. Sığınağın depo, atölye veya konut olarak kullanılması, ilgili imar ve sığınak mevzuatına ve yönetim planına aykırı olabilir; belediyeye başvuru da yapılabilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut uyuşmazlıklarda bir avukata danışın. Mevzuat değişebilir; metin yayın tarihindeki durumu yansıtır.

Diğer rehberler

← Tüm yazılar

KVKK Aydınlatma Metni

6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'nun 10. maddesi uyarınca hazırlanmıştır.

  1. 01Veri sorumlusunun kimliği

    Veri sorumlusu, Bahçeyaka Mah. Atatürk Cad. Altun Apt. No: 402/2, Döşemealtı / Antalya adresinde bulunan SAR1001 Yönetim San. ve Tic. A.Ş.'dir (marka: SAR1001, Site ve Apartman Yönetimi).

    İletişim: [email protected] · +90 538 244 72 74

  2. 02İşlenen kişisel veriler ve amaçlar

    Aşağıdaki kişisel verileriniz işlenir:

    • Kimlik: ad ve soyad
    • İletişim: telefon, e-posta, site adresi
    • Taşınmaz bilgileri: site adı, bağımsız bölüm sayısı, talep detayı
    • İşlem güvenliği verileri

    Bu veriler; keşif, bütçe çalışması ve yazılı teklif hazırlığı ile 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu (KMK) kapsamında yönetim ve denetim ile Apsiyon dijital portal entegrasyon süreçlerinin yürütülmesi amacıyla işlenir.

  3. 03Toplanma yöntemi ve hukuki sebep

    Kişisel verileriniz web formları, e-posta ve kurumsal iletişim kanalları üzerinden elektronik ortamda toplanır. Dayanılan hukuki sebepler:

    • KVKK m. 5/2-c: sözleşmenin kurulması veya ifası
    • KVKK m. 5/2-ç: hukuki yükümlülüğün yerine getirilmesi
    • KVKK m. 5/2-f: veri sorumlusunun meşru menfaati
  4. 04Veri aktarımı

    Verileriniz yalnızca hizmetin yerine getirilmesi için zorunlu olduğu ölçüde şu alıcılara aktarılır:

    • Bulut tabanlı site yönetim yazılımı altyapı sağlayıcısı Apsiyon Bilişim Sistemleri A.Ş.
    • Hukuki ve mali danışmanlar
    • Kanunen yetkili kamu kurum ve kuruluşları

    Kişisel verileriniz ticari pazarlama amacıyla üçüncü taraflara satılmaz ve devredilmez.

  5. 05İlgili kişinin hakları (KVKK m. 11)

    KVKK'nın 11. maddesi uyarınca şu haklara sahipsiniz:

    • Kişisel verilerinizin işlenip işlenmediğini öğrenme ve bilgi talep etme
    • Eksik veya yanlış işlenen verilerin düzeltilmesini isteme
    • Silinmesini veya yok edilmesini isteme
    • Verilerin aktarıldığı üçüncü kişileri öğrenme
    • İşlemeye itiraz etme
  6. 06Başvuru yöntemi

    Başvurunuzu Bahçeyaka Mah. Atatürk Cad. Altun Apt. No: 402/2, Döşemealtı / Antalya adresine yazılı olarak ya da [email protected] e-posta adresi üzerinden iletebilirsiniz.

    Başvurunuz talebin niteliğine göre en kısa sürede ve en geç 30 gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırılır. İşlemin ayrıca bir maliyet gerektirmesi halinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu'nca belirlenen tarifedeki ücret talep edilebilir.

WhatsApp